środa, 29 listopada 2017

Akcja Zapylacze „Operation Pollinator”- czyli jak Rolnicy mogą dbać o owady na swoich polach



Dbałość o środowisko naturalne jest bardzo ważnym czynnikiem w rozwoju zrównoważonego rolnictwa. Produkcja wraz z ochroną ziemi, wody i agrocenozy w dzisiejszych czasach staje się coraz łatwiejsza. Dla rolników firma Syngenta przygotowała akcję „Operation Pollinator” – akcja na rzecz owadów zapylających. O akcji dowiedziałam się ze strony internetowej firmy Syngenta. Koncern przygotowuje dla chętnych rolników mieszankę nasion miododajnych: słonecznik pastewny, koniczyna perska, gryka, facelia siewna. Każdy chętny rolnik, chcąc przyłączyć się do akcji wypełnia formularz zgłoszeniowy i czeka na worek nasion. Zupełnie za darmo. Bo chodzi o dobro owadów i stworzenie im przyjaznych warunków w agrocenozie.

Tak się stało, że i ja przyłączyłam się do akcji. W lutym 2017 wypełniłam formularz rejestracyjny, w kwietniu otrzymałam przesyłkę z nasionami i instrukcją założenia plantacji. W kwietniu mieszanka została wysiana. I tak od kwietnia do sierpnia przyjeżdżałam na pole, celem lustracji. Z miesiąca na miesiąc poletko nabierało barw. W kwietniu i maju było zielono (rozwijały się łodygi i liście roślin). W czerwcu i lipcu biało- fioletowo (kwitła facelia i gryka). Natomiast w sierpniu żółto (na dobre rozkwitły słoneczniki). Przyznam, że były to dla mnie ciekawe „lekcje”. Nie dość, że pierwszy raz widziałam jak wygląda gryka na polu - bo tego gatunku nie uprawialiśmy wcześniej, to jeszcze bardzo ładnie wygląda facelia. Im dni stawały się coraz cieplejsze, tym zaobserwowałam coraz więcej pracujących owadów: pszczoły, bzygi, motyle, chrząszcze, trzmiele. Czasami się miało wrażenie, że cała plantacja bzyczy.

Załączam do tekstu kilka zdjęć. Przy każdej nadarzającej się okazji będę promować akcję Operation Pollinator by Syngenta na fotografiach mojego autorstwa, z pola należącego do gospodarstwa moich rodziców.

Na zakończenie dziękuję raz jeszcze firmie Syngenta za otrzymanie mieszanki nasion, zaś zainteresowanych do śledzenia strony firmy oraz samej akcji szczerze zachęcam.

Natalia Machałek





środa, 18 stycznia 2017

Sympozjum Sekcji Lepidopterologicznej PTE

Zapraszamy na kolejne sympozjum Sekcji Lepidopterologicznej PTE, które tym razem odbędzie się na granicy Beskidu Niskiego i Bieszczadów w miejscowości Komańcza w dniach 26-28 maja. Serdecznie zapraszamy również miłośników innych grup owadów. Będzie można poszerzyć horyzonty o tematy motylowe lub/i działać w bardzo ciekawym entomologicznie terenie.



czwartek, 8 grudnia 2016

Na Śląsku będą edukować odonatologicznie




Zapraszamy do zapoznania się z ofertą kulturalno-edukacyjną Działu Przyrody Muzeum Śląska Opolskiego, realizowaną w ramach projektu "Inwentaryzacje przyrodnicze kluczem do edukacji ekologicznej i ochrony bioróżnorodności w województwie opolskim" (projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego; Oś Priorytetowa RPO WO na lata 2014-2020: V. Ochrona środowiska, dziedzictwa kulturowego i naturalnego, Działanie: 5.1. Ochrona różnorodności biologicznej).

Zajęcia edukacyjne dedykowane są dla dzieci i młodzieży szkolnej z Opolszczyzny.

Michał Wolny




poniedziałek, 7 listopada 2016

Stan fitosanitarny rzepaku po wprowadzeniu zakazu stosowania zapraw neonikotynoidowych


W imieniu Olsztyńskiego Oddziału PTE zapraszam na wykład dr Andrzeja Bruderka.

Agnieszka Laszczak-Dawid
Katedra Entomologii, Fitopatologii i Diagnostyki Molekularnej

środa, 1 czerwca 2016

First circular for International Conference on Entomology


Dear Colleagues,

I am attaching the invitation for International Conference on Entomology being organised by Department of Zoology and Environmental Sciences Punjabi University, Patiala, Punjab, India. I post it on Trichoptera research group so that if anybody is interested to attend and share his/ her views on vast subject of Entomology. In fact this would be great opportunity to visit Princely beautiful city of Patiala and also Golden Temple at Amritsar apart from attending the conference. The information of venue, registration, fees, accomodation, abstract format is attached herewith in the conference brochure itself. Please feel free to contact on the email given on the brochure or interested researcher may contact me on my email. Regards.

John Morse








wtorek, 23 lipca 2013

Pierwszy polski film o chruścikach

Czy jakieś tam chruściki – owady wodne z rzędu Trichoptera – warte są nakręcenia filmu? A co w nich może być ciekawego? O przyrodzie wokół nas można opowiadać godzinami, tak jak w chasydzkiej opowieści, gdzie za pomocą drobiazgu tłumaczy się sprawy największe i najważniejsze. Na przykładzie chruścików można więc opowiedzieć i o dylematach ochrony przyrody, i o ekosystemach i nauce jako takiej.

W połowie lipca zakończyły się kilkudniowe zdjęcia do filmu przyrodniczego o chruścikach, przygotowywanego dla TVP oraz dostępnego w internecie (www.dzikapolska.tvp.pl). Przyroda jest naszym turystycznym atutem i szansą na rozwój niebanalnej, całorocznej turystyki. Jest ważnym elementem naszego dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego.

Dlaczego film o chruścikach powstaje na Warmii? Bo poszukiwali tematu wodnego i trafiło na mnie (jako specjalistę) oraz chruściki. Jest więc całkiem przypadkową promocją naszego regionu a nie skutkiem przemyślanej strategii . Zwabia kapitał ludzki. Jestem przekonany, że bogaty potencjał intelektualny naszego uniwersytetu w upowszechnianiu wiedzy i promocji regionu niej jest jeszcze ani dostrzeżony ani wykorzystany. Jak na razie „Mazury cud natury” to slogan bez pokrycia w szczegółach. No bo po co tu przyjeżdżać? Zbierać grzyby, łowić ryby czy quadami rozjeżdżać lasy? Co wiemy o przyrodzie Warmii i Mazur? Coś tam wiemy o kormoranach, bocianach, żurawiach i jeziorach. Że są. A to maleńki wycinek lokalnej i unikalnej bioróżnorodności. Żeby odkryć ogromne bogactwo przyrody wystarczy sięgnąć po istniejący kapitał ludzki. A wtedy okaże się, że wokół nas mnóstwo jest niezwykłych gatunków grzybów, roślin i zwierząt, ekosystemów.

Zdjęcia do chruścikowego filmu kręcone były w rezerwacie Las Warmiński oraz w okolicach Łajsu Filmowcy byli zachwyceni pięknem i bogactwem przyrody, którą im pośpiesznie pokazywałem. Marzy mi się, żeby z funduszy na promocję turystyczną regonu wygospodarować trochę pieniędzy i nakręcić kilka filmów (cały serial) o naszej przyrodzie. I to filmów prawdziwie odkrywczych i oryginalnych w niepowtarzalnej treści!

Film o chruścikach ukaże się Telewizji Polskiej w cyklu Dzika Polska – Bogatsze Życie. Program z przyrodą Warmii i chruścikami (Trichoptera) w roli głównej przygotowuje Tomasz Kłosowski (narrator), Tomasz Michałowski (zdjęcia) i Dorota Adamkiewicz (scenariusz i reżyseria). O wodnej przyrodzie Warmii w filmie o chruścikach opowiadało trzech olsztyńskich entomologów. Cykl filmowy Dzika Polska opowiada o bogactwie świata istot żywych. Bioróżnorodnością w szerokim sensie nasz kraj może się szczycić, a myślę, że nasz region w szczególności. Takie filmowe, niebanalne opowieści o naszej przyrodzie mogłyby być znakomitą promocją Warmii i Mazur. I jestem przekonany, że gdyby udało się sfinansować cykl kilku-kilkunastów filmów, opowiadających o naszej niezwykłej przyrodzie, to efekt mógłby być podobny do serialu „Ojciec Mateusz” i promocji Sandomierza i Świętokrzyskiego.

Stanisław Czachorowski

czwartek, 4 kwietnia 2013

Trzmiele i inne pszczołowate - mniej lub bardziej znane

Zapytać większość osób jakie owady należą do rodziny pszczołowatych - odpowiedź jest prosta: pszczoły, pszczoły, pszczoły. Warto się jednak zastanowić nad różnorodnością rodziny pszczołowatych. Jest ona bardzo liczna, obfituje w wiele różnych gatunków. W Polsce stwierdzono 474 gatunki pszczołowatych.
Pszczolinka napiaskowa (czytaj więcej), fot. St. Czachorowski.

Rodzina pszczołowatych (Apidae) jest zróżnicowana pod względem wielkości. Błonkówki te osiągają rozmiary od 6 mm ( małe, bezżądłowe pszczoły) do 28 mm (trzmiele). Mają ciało czarne lub brązowe, z metalicznym połyskiem, mniej lub bardziej owłosione. Samice tej rodziny są bardzo pracowite. Zbierają one pyłek kwiatowy i za pomocą tzw. koszyczków na tylnych częściach goleni przenoszą do ula. Rodzina ta przejawia różne formy mieszkania: od osobników samotnie żyjących (murarka ogrodowa) do gromadnie żyjących społeczeństw ( pszczoły, trzmiele). Przedstawiciele tej rodziny są zapylaczami roślin, dostawcami miodu, propolisu, wosku, z których człowiek robi użytek.

Obecnie do rodziny Apidae włączono przedstawicieli dawnej rodziny miesierkowatych (Megachillidae). Są to pszczoły samotnie żyjące lub pasożytnicze. Osiągają wielkość 6-18 mm. Ich ciało jest walcowate, spłaszczone grzbieto-brzusznie, koloru czarno lub ciemnobrązowego. Co ciekawe ich owłosienie ciała jest jasne. Gniazda zakładają najczęściej w otworach budynków drewnianych, altan, szop. A nawet w glebie. Do budowy komórek stosują kawałki liści, płatki kwiatów, żywicę, błoto i glinę. Miesierkowate spełniają pożyteczną rolę w uprawach roślin rolniczych (lucerna). Chętnie zasiedlają przygotowane przez człowieka uliki: papierowe, trzcinowe, drewniane czy styropianowe.

Murarka ogrodowa (Osmia rufa L.) - długość 0,8-1,2 cm. Koloru ciemnobrązowego z zielonym połyskiem. Na odwłoku u samicy charakterystyczną cechą jest występowanie dwubarwnych włosków. Pierwsze segmenty odwłoka są brązowe, a tylne czarne. Zimują obydwie płcie tego gatunku. W kwietniu następuje masowy pojaw samców i samic, celem kopulacji. Samice zakładają gniazda w różnych szczelinach lub szparach. Zasiedlają również sztuczne gniazda. W zależności od przestrzeni jaką zasiedlają murarki, ich gniazda mogą przybierać różne kształty. Samice składają do 30 jaj. Z jaj wylęgają się młode osobniki, które żywią się pokarmem zebranym przez matkę. Murarka ogrodowa jest uważana za gatunek wczesnowiosenny. Zbiera pyłek z krzewów, drzew owocowych, kasztanowców, dębów, wierzb. Zasiedla skraje lasów, tereny otwarte, ogrody. 
Trzmiel, fot. St. Czachorowski.

Trzmiel ogrodowy (Bombus hortorum L.) - błonkówka wielkości 11-23 mm. Samice i robotnice, koloru czarnego, posiadają dwie żółte przepaski na tułowiu, z żółtą przepaską na odwłoku i białymi włoskami na zakończeniu odwłoka. U samca na ciemieniu są żółte włoski, żółte pierwsze i białe końcowe segmenty odwłoka. Zimują samice po zapłodnieniu. Najczęściej w ściółce lub w glebie. Wiosną gniazda budowane są przez samice w różnych kryjówkach oraz w ziemi. W tych miejscach składowany jest pyłek - źródło pokarmu dla nowopowstałych osobników. Robotnice po pełnym 20-dniowym rozwinięciu zajmują się larwami. Z końcem lata, kiedy giną samice i samce cała rodzina pszczela rozpada się. Gatunek ten zamieszkuje tereny zakrzewione i ogrody. Spotykany na polach. Jest zapylaczem roślin motylkowatych (koniczyna, wyka) jak również chwastów zasiedlających agrocenozy.

Trzmiel ziemny (Bombus terrestis L.) - gatunek identyczny pod względem morfologii i behawioru do trzmiela ogrodowego. Dominuje w środowiskach otwartych, terenach rolniczych. Oblatuje większość roślin uprawnych i drzew owocowych. Przez człowieka często używany do zapylania kwiatów pomidora, papryki, truskawek- szczególnie w uprawach pod osłonami. Jest bardzo skutecznym zapylaczem. Jego cechy charakterystyczne: możliwość oblotu przy temperaturze 5 st. C i niskiej intensywności światła sprawia, że może on z powodzeniem pracować, gdy pszczoły miodne jeszcze śpią.

Natalia Machałek

 Źródło: Wilkaniec B., 2010, Entomologia szczegółowa cz.2, wyd. PWRiL, 237-243.

sobota, 30 marca 2013

X Ogólnopolskie Sympozjum Odonatologiczne „Ważki Rezerwatu Biosfery „Puszcza Kampinoska”


Sekcja Odonatologiczna Polskiego Towarzystwa Entomologicznego i Kampinoski Park Narodowy zapraszają do udziału w: X Ogólnopolskim Sympozjum Odonatologicznym „Ważki Rezerwatu Biosfery „Puszcza Kampinoska”, Izabelin, 28-30.06.2013 

Motyw przewodni sympozjum to ważki Rezerwatu Biosfery „Puszcza Kampinoska”, a szczególnie odonatofauna siedlisk bagienno-torfowiskowych i doliny Wisły w środkowym biegu rzeki. Spotkanie będzie miało charakter terenowo-warsztatowy.

Planujemy wspólne wyprawy i badania wybranych siedlisk, których efekt zostanie opublikowany na łamach „Odonatrixa”. Jak na każdym spotkaniu możliwe będą konsultacje dotyczące identyfikacji larw, wylinek i postaci dorosłych ważek.

W ramach sympozjum przewidujemy referaty wprowadzające dotyczące przyrody Rezerwatu Biosfery „Puszcza Kampinoska” oraz badań i dotychczasowego rozpoznania fauny ważek tego terenu. Uczestników zachęcamy do przygotowywania i zaprezentowania fotorelacji z prowadzonych obecnie projektów.

Poniżej przedstawiamy wstępne informacje o planowanym sympozjum. Miejsce: Kampinoski Park Narodowy, Izabelin, budynek Dyrekcji Kampinoskiego PN, ul. Tetmajera 38 Termin: 28.06. (piątek, rozpoczęcie ok. godziny 9.00) – 30 .06 (niedziela, rozstanie około południa); dla osób, które mają do pokonania większe odległości istnieje możliwość przyjazdu i zakwaterowania 27.06 (czwartek)

Orientacyjne koszty:

  • wpisowe – 20 zł 
  • nocleg (jedna doba) – pokoje schroniskowe 35 zł (pokoje 4 i 5 osobowe), pokoje gościnne 80 zł (pokoje 1 i 2 osobowe - proszę określić wybór ze względu na cenę) 
  • śniadanie – we własnym zakresie (nie ma problemu z zaopatrzeniem, w miejscu zakwaterowania istnieje możliwość przygotowania posiłku) 
  • obiadokolacja - restauracja „Złota Chochla” - wyprawy terenowe pozwalają tylko na taka formę wyżywienie) – 35-40 zł 
  • prowiant – we własnym zakresie Ważne terminy: 
  • 21.04. – zgłoszenie udziału (przysłanie karty zgłoszeniowej) 
Zapraszamy!

Grzegorz Tończyk (przewodniczący Sekcji Odonatologicznej PTE)
Dawid Marczak (Kampinoski PN)

KARTA ZGŁOSZENIOWA X Ogólnopolskim Sympozjum Odonatologicznym „Ważki Kampinoskiego Parku Narodowego”, Izabelin, 28-30.06.2013
Zgłoszenia proszę nadsyłać na adres mailowy: tonczyk.grzegorz@gmail.com lub pocztą na Grzegorz Tończyk, Katedra Zoologii Bezkręgowców i Hydrobiologii UŁ, ul. Banacha 12/16, 90-237 Łódź
 Imię i nazwisko: ...........................................................................................................................
Adres pocztowy: ..........................................................................................................................
 Telefon: .............................................,
 e-mail: .........................................................................
Przyjeżdżam*: sam(a) / z osobą towarzyszącą, przyjeżdżam samochodem*: tak / nie
Rezerwuję noclegi*: 27/28.06. (czwartek/piątek) – 28/29.06. (piątek/sobota) – 29/30.06. (sobota/niedziela)
Pokój: proszę o zakwaterowanie z: ..................................................
Zamawiam posiłki: Obiadokolacja: 28.06 (piątek), 29.06 (sobota)

Osoby chętne do przedstawienia fotorelacji z prowadzonych projektów prosimy o wpisanie tematu wystąpienia .................................................................................................................... .......................................................................................................................................--------------------------------------------
Miejscowość, dzień podpis